Bourse-Oraghe-Bahadar

بورس اوراق بهادار
اوراق بهادار (به انگلیسی Securities ): یک ابزار مالی قابل داد و ستد است که دارای ارزش مالی می باشد.
انواع اوراق بهادار
1-    سهام(stock/share)

قبل از اینکه بخواهیم تعریف رسمی و علمی از سهام ارائه کنیم بهتر است مثال زیر را بخوانید:

شما و شریک تان نفری پنجاه درصد از یک فروشگاه را مالک هستید. حالا فرض کنید شما به پول نیاز دارید و می خواهید بخشی از سهم خود را به نفر جدیدی بفروشید. ولی نمی خواهید او را مالک یک سوم فروشگاه کنید و تصمیم دارید سهم کمتری را برای فروش به ایشان واگذار کنید.


برای این کار سهام مغازه را که قبلا به دو سهم ۱۰ میلیونی تقسیم شده بود را به سهم های کوچکتر تقسیم می کنید. برای مثال آن را به ۱۰۰۰ عدد سهم ۲۰٬۰۰۰ تومانی تقسیم میکنید. حالا شما و شریکتان هرکدام مالک ۵۰۰۰ عدد از این سهام هستید. با شرایط جدید شما می توانید به راحتی ۲۰۰۰ سهم خود را به قیمت هر سهم ۲۰٬۰۰۰ تومان که می شود ۴ میلیون تومان را بفروشید و از این پس شریک سوم به اندازه همین ۲۰۰۰ سهمش در سود٬ زیان و هزینه های فروشگاه سهیم می شود.

بطور کلی شرکت ها برای جمع آوری بودجه برای فعالیت مشاغل خود سهام صادر می کنند.  دارنده سهام (سهامدار) هم اکنون قطعه ای از شرکت را خریداری کرده است و ادعای بخشی از دارایی ها و درآمد خود را دارد . به عبارت دیگر ، هم اکنون سهامدار مالک شرکت صادر کننده است. 
چگونه می شود سهام یک شرکت را خرید؟
سال های قبل خرید و فروش سهام یک شرکت کار ساده ای نبود و خریدار یا فروشنده باید به کار گذاری بورس مراجعه می کردند و سفارش خرید یا فروش خود را در آنجا ثبت می کردند و منتظر می ماندند تا کار گذاری این کار را برایشان انجام دهد.
ولی شرایط اکنون بسیار متفاوت است و نیازی نیست برای خرید و فروش سهام هایتان از خانه بیرون بروید. فقط نیاز به یک موبایل ٬ تبلت و یا کامپیوتر دارید به اضافه اینترنت. همه کارها به سادگی با فشردن یک کلید و یا لمس صفحه موبایلتان انجام می شود.
برای شروع معامله گری در بورس باید از یکی از کار گذاری های شهرتان یک کد بورسی بگیرید و بعد از آن شروع به معامله گری کنید.
سرمایه گذاری در بورس چه مزایای دارد؟
سرمایه گذاری در بورس مزایای متعددی دارد، از جمله:
1) کسب سود
سهامداران از دو محل دریافت سود نقدی و افزایش قیمت سهام، سود بدست می‌آورند. به دلیل غیرقابل پیش‌بینی بودن رشد و افت قیمت سهام شرکت‌ها، نمی‌توان میزان سود احتمالی بورس را توضیح داد.
با این حال، در بورس پتانسیل زیادی برای کسب سود وجود دارد و به همین خاطر است که افراد بسیاری به سمت آن جذب می‌شوند. به دلیل وجود رابطه ریسک و بازده، احتمال ضرر سنگین نیز هست
2) برخورداری از حمایت قانونی
بورس بازاری قانونی است، بنابراین کلیه افرادی که در بورس سرمایه‌گذاری می کنند، از حمایت قانونی برخوردار هستند.
سازمان بورس بر معاملات بورس تهران نظارت می‌کند و اجازه فعالیت به افراد حقیقی و حقوقی متخلف را نمی‌دهد
3) حفظ سرمایه در مقابل تورم
با سرمایه‌گذاری مناسب و آگاهانه در بورس، ارزش دارایی افراد در مقابل تورم حفظ می‌گردد، زیرا فرد به نسبت سهام خود در دارایی شرکت سهیم است و با رشد ارزش دارایی های شرکت به مرور زمان، ارزش سهام فرد نیز افزایش می یابد.
بورس می‌تواند برای شما ثروت عظیمی ایجاد کند. در پتانسیل بازارهای مالی برای ایجاد ثروت شکی نیست، اما کسب ثروت از طریق سرمایه‌گذاری در سهام واقعا کار هرکسی نیست و نیاز به کسب مهارت و تجربه دارد.
4) قابلیت نقدشوندگی 
سرمایه شما قابل نقد شدن است. اگر شما برفرض مثال 10 میلیون تومان داشته باشید و آن یک کسب و کار راه‌اندازی کنید، در صورتی که تصمیم بگیرید کسب‌وکارتان را تعطیل کنید وسایل زیادی روی دست‌تان خواهد ماند (مثلا وسایل مغازه یا کارگاه یا…).
اما سرمایه‌گذاری در بورس فقط خرید برگه سهام است و اگر سهم درستی را انتخاب کرده باشید که نقدشوندگی بالایی داشته باشد، فورا می‌توانید سهام خود را بفروشید تا کارگزار 3 روز بعد، مبلغ حاصل از فروش سهام را به حساب بانکی شما واریز کند.
سرمایه‌گذاران بورس هر زمان که بخواهند می توانند سهام خود را فروخته و در کوتاه‌ترین زمان ممکن، به پول خود دسترسی پیدا کنند.
5) امکان سرمایه‌گذاری با هر مبلغی 
برای خرید سهام، محدودیت ریالی وجود ندارد و افراد با هر مبلغی، می توانند در بورس سرمایه‌گذاری کنند.
برای سرمایه‌گذاری در سهام، نیاز به سرمایه سنگین ندارید. حداقل خرید سهام در سیستم‌های معاملات آنلاین که امروز همه از آنها استفاده می‌کنند فقط 100 هزارتومان است. بگذریم از اینکه سفارش حضوری به کارگزار برای خرید سهام، هیچ حداقل قیمت وجود ندارد.
بسیاری از افراد هستند که 2 میلیون، 3 میلیون، 5 میلیون یا بیشتر پس‌انداز کرده‌اند و مایلند آنرا به گردش درآورند و از این طریق سودی نصیب خود سازند. با این مبالغ کم معمولا هیچ کسب‌وکاری نمی‌توان راه‌اندازی کرد و به همین دلیل است که بورس جای خود را در بین افراد زیادی که سرمایه کمی دارند باز کرده است.
6) مشارکت در اداره شرکت
سهامداران به نسبت سهام خود، مالک شرکت محسوب می‌شوند، بنابراین می‌توانند به همان اندازه، در تصمیم‌گیری درخصوص نحوه اداره شرکت، انتخاب مدیران و… مشارکت نمایند.
طبیعتا میزان سرمایه یک سهامدار خرد به آن اندازه نیست که بتواند وارد سهامداران عمده شرکت شود.
با این حال، خرید سهام شرکت به معنای مالکیت بخشی از آن شرکت است و تا زمانی که شخص آن سهام را نگهدارد، حق و حقوق یک سهامدار را خواهد داشت.
یک شخص عادی با سرمایه محدود نمی‌تواند شرکت بزرگی مانند شرکت پتروشیمی راه‌اندازی کند ولی با خرید سهام یک شرکت پتروشیمی یا هر شرکت دیگری، در سودآوری آن شرکت سهیم می‌شود.
2-    اوراق بدهی (Debt Security)

اوراق بدهی یا همان اوراق قرضه  به نوعی از اوراق با درآمد ثابت اطلاق می گردد. خریدار این نوع اوراق  به شرکت های بزرگ و دولت وام می دهد و با کمک آن سود ثابتی را به دست می آورد.  بهتر است برای سرمایه گذاری در “اوراق بدهی”  در ابتدا با مفاهیم پایه ای اوراق بدهی و بازار بدهی آشنا گردید.

انواع اوراق بدهی
انواع اوراق‌بدهی را می‌توان تحت عنوان اوراق خزانه دولتی، اوراق صکوک شرکتی، اوراق مشارکت ‌دولتی و شرکتی، اوراق مرابحه، اوراق استصناع، اوراق منفعت، اوراق سلف موازی استاندارد، گواهی‌سپرده، سهام ممتاز و اوراق بهادار وثیقه‌ای نام برد.
به بیان ساده می توانیم اینطور بگوییم که اوراق بدهی وسیله و یا روشی برای تامین مالی سازمانها و نهادهاست که آن ها به منظور جذب سرمایه این اوراق را منتشر می کنند.
مزایای اوراق بدهی
همانطور که گفتیم این اوراق برای سرمایه گذاران می تواند ابزاری برای کاهش ریسک پرتفوی آن ها باشد.
زیرا این اوراق تضمین شده هستند و از آن جایی که بیشتر دولت نسبت به انتشار این اوراق اقدام می کند، پرداخت اصل پول و سود شما تضمین شده است.آموزش بورس
و شما به راحتی می توانید با خرید اوراق، سرمایه گذاری مطمئن و تضمین شده ای داشته باشید.
3-    اوراق بهادار مشتقه(derivative securities)
به آن نوع قراردادهای مالی اطلاق می شود که ارزش خود را از کالای فيزیکی (دارایی پایه) می گيرند.دارایی پایه می تواند به شکل سهام، کالا، بورسهای خارجی، نرخهای بهره، صنعت ساخت و ساز یا هر نوع دارایی دیگر باشد.
بطور مشروح امروزه چهار نوع اوراق مشتقه اصلی مورد معامله قرار می گيرد:
  - قراردادهای سلف(Forward)
 - قراردادهای آتی(Futures)
 - قراردادهای اختيار معامله(options)
  - قراردادهای معاوضه(swaps)

قراردادهای مشتقه فوق هم در بورس و هم خارج از بورس نيز قابل معامله هستند.
قرارداد سلف 

قرارداد سلف، توافقی است بين دو طرف که خارج از بورس منعقد می شود و به منظور خرید یا فروش یک دارایی در تاریخ آینده با قيمت مورد توافق دو طرف هنگام امضاء قرارداد تعيين می گردد و جزء قدیمی ترین و ابتدایی ترین قراردادهای مشتقه تلقی می شود.
 
قرارداد آتی

قرارداد آتی توافقی است بين دو طرف که در بورس منعقد می شود و به منظور خرید یا فروش مقداری معين و با کيفيتی مشخص از یک دارایی در زمان مشخصی در آینده با قيمت مورد توافق هنگام امضاء قرارداد تعيين می گردد.
 
قرارداد اختيار معامله

این قرارداد دو طرف دارد :
1)      خریدار اختيار معامله و قرارداد آن عبارتست از:
قراردادی است که به دارنده آن حقی را جهت خرید یا فروش یک دارایی پایه (کالا ) در زمانی مشخص و قيمتی معين در آینده بدون اینکه اجباری در معامله داشته باشد را می دهد.
2)      فروشنده اختيار معامله و قرارداد آن عبارتست از :
قراردادی است که چنانچه خریدار تقاضای اجرای تعهد فروشنده را بنماید، فروشنده موظف به اجرای تعهد و فروش دارایی (کالا) به خریدار می باشد.از خریدار دریافت (Premium) فروشنده اختيار مبلغی را بعنوان پشتوانه قيمت معامله بنام حق بيمه می کند.

مزایای اختیار خرید/ فروش

1) بیمه سرمایه‌گذاری: سرمایه‌گذار می‌تواند اختیار خرید یک سهم را با قیمت مشخصی برای آینده خریداری کند و چنانچه در سررسید قیمت بازاری آن سهم کاهش یافته بود، آن اختیار را اعمال نکند. در این صورت نظیر بیمه، سرمایه‌گذار با پرداخت مبلغی که بسیار کمتر از قیمت سهام و گاه نوسانات آن است، ریسک خود را در مقابل کاهش قیمت و نوسانات آن طی دوره کاهش داده است.

2) خرید اعتباری: در بسیاری از موارد سرمایه‌گذاران تصمیم به خرید یک سهم مشخص دارند (به این دلیل که پیش‌بینی می‌کنند در آینده قیمت سهام رشد خواهد کرد)، اما در آن مقطع منابع کافی برای خرید را در اختیار ندارند. در این صورت می‌توانند با پرداخت مبلغ اختیار خرید، سهام مورد نظر را خریداری کنند.

3) اختیار فروش و فروش استقراضی: ایجاد مکانیزم موقعیت اختیار فروش که به وعده مسوولان در آینده نزدیک فراهم خواهد شد، می‌تواند در مقاطعی که سرمایه‌گذاران تصور دارند یا پیش‌بینی می‌کنند در آینده بازار سهام روند نزولی خواهد داشت، فرصت سودآوری ایجاد کند یا ریسک آنها را در مقابل این اتفاق احتمالی کاهش دهد.

4) پوشش ریسک نهادهای مالی: وجود اختیار خرید و فروش می‌تواند در عین اینکه ریسک سرمایه‌گذاری نهادهای مالی نظیر شرکت‌ها و صندوق‌های سرمایه‌گذاری و بازنشستگی را کاهش دهد، برای آنها بازده ثابت قابل اتکایی را در آینده تضمین کند. البته این امکان زمانی اثربخشی بیشتری خواهد داشت که اختیار فروش و همچنین فروش استقراضی (short selling) هم وجود داشته باشد.

5)  افزایش قدرت تحلیل و کارشناسی: این ابزار می‌تواند بازار را از گسترش کارشناسی‌های بدون منطق و پشتوانه مالی رها کند و روح کارشناسی را بر بازار سرمایه حاکم کند. همچنین می‌تواند باعث کاهش نوسانات بدون پشتوانه در بازار شود و قدرت اعمال شایعات را در بازار سرمایه کاهش دهد.

6)  افزایش عمق بازار سرمایه: تنوع‌بخشی به ابزارهای مالی باعث کاهش ریسک سرمایه‌گذاری و ایجاد فرصت رای حضور همه سرمایه‌گذاران با درجات ریسک‌گریزی متفاوت می‌شود و عمق بازار را نیز افزایش می‌دهد. این ابزار به واسطه مزیت پوشش ریسک و سودآوری در یک زمان می‌تواند شرایط حضور آحاد مردم را در بازار سرمایه فراهم کند.
​​​​​​​

7) رفع برخی از محدودیت‌ها: وجود فرصت اختیار خرید و فروش بستری را فراهم می‌کند که برای رفع برخی از محدودیت‌های بازار راهکار ایجاد شود. توسعه این ابزار می‌تواند منجر به افزایش چند برابری دامنه نوسان و شاید حذف آن در بازار سرمایه ایران شود. این اتفاق می‌تواند در کاهش ریسک سرمایه‌گذاری و افزایش قدرت نقد‌شوندگی بسیار موثر باشد.